Edhe pse historia e vrasjeve politike është e gjatë dhe kujton përpjekjet e shumta (të suksesshme dhe më pak të suksesshme) për të vrarë zyrtarë politikë, ngjarja e fundit në të cilën në një miting të Donald Trumpit në SHBA është padyshim një shenjë alarmi në shoqërinë amerikane.

Pavarësisht se gjatë historisë moderne ne kujtojmë incidente të shumta në politikën amerikane, tentim-vrasja e Donald Trump është padyshim incidenti më i rëndë që ka ndodhur në dekada.

Presidentët amerikanë, mund të thuhet tradicionalisht, janë shënjestër e mesazheve të shumta kërcënuese në të cilat individë apo organizata të pakënaqur shprehin pakënaqësi për punën e presidentit.

Ish-presidenti Barack Obama mori kërcënime të shumta ndër vite, madje edhe gjatë mandatit të tij, Shtëpia e Bardhë u qëllua. Situata është e ngjashme me liderët e mëparshëm amerikanë, duke përfshirë George Bush dhe Bill Clinton, vrasja e të cilëve ishte projektuar dhe planifikuar nga Al Kaeda për shumë vite, shkruan Ballkani.info.

Shërbimi sekret në Shtetet e Bashkuara të Amerikës ka pasur gjithmonë punë për të bërë në këtë drejtim, por ajo që e veçon rastin e Donald Trump është se kjo ishte edhe përpjekja më e afërt për të vrarë një zyrtar amerikan të këtij rangu.

Në vitin 2005, George Bush mori pjesë në një incident në Gjeorgji, kur një gjeorgjian, i lindur në një familje armene etnike, hodhi një bombë pranë podiumit, por kjo pajisje nuk shpërtheu. Incidentet e sigurisë me presidentët, siç quhen në SHBA, sigurisht që janë pjesë përbërëse e jetës së çdo lideri amerikan, por tentativat për vrasje janë diçka që i jep çdo gjë një dimension shumë më serioz sesa kërcënimet “thjesht” që vijnë përmes letrave apo të tjera në format e komunikimit.

Rasti i Ronald Reaganit

Rasti i fundit në të cilin kërcënimet për vrasje dolën të vërteta i referohet rastit të vitit 1981, kur më 30 mars u qëllua presidenti Ronald Reagan.

Reagan po kthehej në limuzinën e tij pas një fjalimi që mbajti në Uashington, kur u qëllua nga John Hinckley.

Reagan u plagos rëndë, plumbi e goditi në sqetullën e majtë, duke thyer brinjën, shpuar një mushkëri dhe duke i shkaktuar gjakderdhje të rëndë.

Ky sulm ndodhi vetëm dy muaj pasi Reagan mori detyrën si president i SHBA-së dhe Hinckley përfundoi në një institucion psikiatrik në vend të burgut, duke qenë se u përcaktua se motivi i sulmit ishte obsesioni erotoman i Hinklit me aktoren Judy Foster, të cilën, me këtë akt, donte t’i bënte përshtypje.

Pas largimit nga spitali, Reagan vazhdoi karrierën e tij politike dhe sondazhet e bëra atëherë treguan se popullariteti i tij u rrit ndjeshëm pas kësaj ngjarjeje, dhe pavarësisht skandaleve të mëvonshme, Reagan sundoi me sukses deri në vitin 1989.

Përpara incidentit me Reaganin, atentatet ndaj presidentëve apo kandidatëve presidencialë amerikanë ishin shumë më të shpeshta.

Presidenti Gerald Ford i mbijetoi dy tentativave për vrasje brenda disa javësh në 1975.

Ndoshta ngjarja më tronditëse ishte vrasja fatale e John F. Kennedy në nëntor 1963.

“Ai u vra nga Lee Harvey Oswald, një ish-marins amerikan që përqafoi marksizmin dhe dezertoi në Bashkimin Sovjetik për një kohë, pas së cilës u kthye në SHBA”, thuhet në dokumentet.

Fakti që vrasja e Kenedit është e teta në listën e ngjarjeve të rëndësishme në shekullin e 20-të flet shumë se sa e rëndësishme ishte kjo ngjarje për historinë amerikane.

“Rëndësia e vrasjes së Kenedit ishte pothuajse identike me atë që i atribuohej uljes në hënë të vitit 1969, duke u renditur përpara çështjeve të tilla si Lufta e Vietnamit, rënia e BRSS, depresioni ekonomik i viteve 1930 dhe rënia e Murit të Berlinit”, sipas Gallup.

Përveç këtyre rasteve, Shtetet e Bashkuara kujtojnë vrasjet e Presidentit William McKinley (1901), James Garfield (1881) dhe Presidentit të 16-të të SHBA, Abraham Lincoln, shkruan Ballkani.info.

Sfondi mund të jetë çmenduria, por edhe rrethanat radikale politike

Sigurisht, pas vrasjeve të politikanëve, veçanërisht në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, nuk do të thotë domosdoshmërisht se ka gjithmonë një sfond të caktuar politik. Në shembuj të shumtë, të palidhur me teoritë e konspiracionit që u shfaqën më vonë, u tregua se tentativat për vrasje janë rezultat i të menduarit të individëve që nuk kanë domosdoshmërisht një motiv specifik politik për një akt të tillë.

Megjithatë, është gjithashtu fakt se një numër i madh i incidenteve të tilla janë të lidhura me motive politike në vend dhe se ato mund të nxiten nga njëfarë radikalizimi i organit politik, qoftë ky i lidhur me një çështje specifike apo me klimën e përgjithshme në vend.

Se Shtetet e Bashkuara të Amerikës nuk janë shembulli i vetëm i kësaj, dëshmon rasti i fundit në Sllovaki, ku u bë atentati ndaj kryeministrit të vendit Robert Fico. Megjithatë, atentatit i paraprinë tensione të mëdha në vend dhe polarizimi i shoqërisë ndaj atyre që donin një qeveri properëndimore dhe atyre që, të mbledhur rreth Ficos, qëndronin për një qasje disi më konservatore.

Ardhja në pushtet e Ficos solli me vete një sërë vendimesh radikale nga qeveria e tij, të cilat shkaktuan zemërim të madh te qytetarët që mblidheshin në numër të madh çdo javë në sheshet anembanë.

Një klimë e tillë politike, duke marrë parasysh kontekstin më të gjerë gjeopolitik, mund të bëjë lehtësisht që individët të vendosin të përcaktojnë fatin e të gjithë vendit në mënyrë brutale – duke i marrë jetën një kundërshtari politik. Radikalizimi që ndodh në fushën politike nga njëra anë kërkon domosdoshmërisht radikalizimin nga ana tjetër dhe kjo sigurisht që mund të ketë pasoja tragjike në politikë.

Nëse shikojmë tablonë politike të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, që kur Donald Trump hyri në Shtëpinë e Bardhë në mandatin e tij të parë, ndarja e shoqërisë është intensifikuar më shumë se kurrë më parë.

Opinionet dhe pozicionet në Partinë Republikane janë më të ndara se kurrë, mbështetësit e Trump kanë treguar një shkallë të lakmueshme çmendurie gjatë ngjarjeve në Kapitol në 2021, dhe gjithnjë e më shumë mund të dëgjosh pikëpamjet që demokratët, dhe veçanërisht administrata dhe njerëzit e mbledhur rreth Presidenti aktual Joe Biden, i gjithë fokusi i tyre është ekskluzivisht në qasjen politike ad hominem.

Në një mjedis të tillë, goditja që përjetoi Donald Trump është vetëm pasoja e asaj që dihet prej kohësh – se polarizimi i shoqërisë ka shkuar shumë më larg seç duhet dhe se gjithçka, siç do të thoshte kënga, ka kohë që ka shkuar në Honduras. /Ballkani.info/