Vetëm një javë përpara se militantët e Hamasit të thyenin gardhin kufitar të Gazës, një gjeneral izraelit me një yll po informonte oficerin më të lartë ushtarak të NATO-s mbi mbrojtjen e vendit.

Duke ecur nëpër kampin Re’im në Izraelin jugor, trupat izraelite informuan adm. Rob Bauer, kryetarin holandez të komitetit ushtarak të NATO-s, për gjithçka që kishin vendosur përgjatë kufirit: dronët, kamerat, inteligjencë artificiale dhe robotët.

Një mur i gjatë që shkonte thellë në tokë – dhe sensorë sizmikë për të zbuluar nëse dikush ishte duke gërmuar tunele nën të.

Divizioni i Gazës i Forcave të Mbrojtjes izraelite kishte pushtuar dikur rripin e tokës prej 141 milje katrorë të vendosur midis Izraelit dhe Egjiptit.

Ajo ishte trajnuar për një pushtim të Hamasit.

E kishte pritur.

Dhe vetëm disa ditë pasi të njëjtat trupa izraelite informuan admiralin holandez në krye të urdhrit ushtarak të NATO-s, ata po luftonin për jetën e tyre.

Bauer u shfaq i tmerruar nga mënyra sesi Hamasi kishte shmangur sistemin monolit të mbikëqyrjes së Izraelit.

Për NATO-n, e cila po dyfishon inteligjencën artificiale, mbrojtjen kibernetike dhe teknologjinë e re që mund të lidhë komandantët e aleancës në Belgjikë me gjuajtësit në kufirin e krahut lindor me Rusinë, sulmet ishin një thirrje zgjimi.

“Nuk kishte asnjë paralajmërim”, tha Bauer në një intervistë të enjten në mes të takimeve ministrore të mbrojtjes të NATO-s.

Asnjë nga më shumë se gjysmë duzina zyrtarë të NATO-s dhe diplomatë amerikanë dhe evropianë me të cilët foli “Foreign Policy” nuk po nxirrte përfundime të shpejta se si ndodhi.

Por tronditja e imazheve të tmerrshme që shkëlqenin në ekranet televizive përreth ndërtesës dhe dështimi i agjencive të inteligjencës si në Shtetet e Bashkuara dhe në Izrael për të marrë shenjat e sulmit nxitën një kërkim kolektiv të shpirtit në të gjithë selinë e NATO-s.

“Fokusi është zhvendosur”, tha një zyrtar ushtarak nordik, duke folur në kushte anonimiteti.

Dhe në një kohë kur NATO po përpiqet të ndihmojë në rritjen e industrisë së mbrojtjes transatlantike për të prodhuar më shumë municion dhe bomba inteligjente – dhe të izolohet nga dezinformimi rus dhe sulmet kibernetike – sulmet e Hamasit, të cilat thyen murin kufitar izraelit, i lanë disa në aleancë të shqetësuar se po mbështeteshin shumë në inteligjencën artificiale.

“Si t’i bashkojmë njerëzit dhe softuerin për të krijuar një efekt të shtuar duke mos humbur kontrollin e situatës?” pyeti një zyrtar i lartë i NATO-s, i cili foli në kushte anonimiteti bazuar në rregullat bazë të vendosura nga aleanca.

Por siç ka treguar sulmi i befasishëm ndaj Izraelit, zgjidhjet e teknologjisë së ulët mund të pengojnë edhe ushtritë e teknologjisë së lartë.

Hamasi po përdor taktika të parregullta, të tilla si heqja e tubave të ujit nga toka dhe shndërrimi i tyre në raketa, gërmimi i tuneleve dhe blerja dronët në raft.

“Shumë teknologji që ata po përdorin nuk është e re apo novatore”, tha zyrtari i lartë i NATO-s.

“Është ajo që njerëzit kanë në sirtarin e kuzhinës së shtëpisë që blejnë nga Alibaba”.

Mund të jetë shumë herët për të nxjerrë mësime nga një luftë që është më pak se një javë e vjetër.

Por Bauer, kryetari i komitetit ushtarak të NATO-s, tha se organizatat luftarake do të duhet të pranojnë gabimet e tyre.