Izraeli-Hamasi
Armëpushim apo pauzë humanitare?
Shumica e botës pajtohet se intensiteti i sulmit të Izraelit në Gaza, ndërsa synon Hamasin, po shkakton vuajtje të padurueshme për civilët e tij, të goditur nga ajri dhe pa ushqim, ujë dhe furnizime mjekësore.
Sekretari amerikan i shtetit, Antony Blinken, kryediplomati për aleatin më të vendosur të Izraelit, dha një mesazh personal në Tel Aviv javën e kaluar se duhet bërë më shumë për të “mbrojtur civilët palestinezë” të bllokuar pasi Izraeli rrethoi territorin.
Por nëse ekziston një konsensus i gjerë se shumë njerëz të pafajshëm në Gaza po vdesin, plagosen, sëmuren, janë të uritur dhe të etur, ka një mosmarrëveshje të ashpër rreth asaj se çfarë duhet bërë për të lehtësuar agoninë e tyre dhe si të strukturohet dhe përshkruhet çdo ndërprerje në luftime.
Blinken dhe aleatët kryesorë izraelitë kanë bërë thirrje për një “pauzë humanitare”, një ndërprerje të luftimeve për të lejuar ndihmën në territor.
Organizatat kryesore të ndihmës, ekspertët e OKB-së dhe vendet me një traditë pro-palestineze kanë bërë thirrje për një armëpushim.
Të gjitha përfshijnë një ndërprerje në luftime në mënyrë që furnizimet me ndihma të mund të hyjnë në Gaza.
Mosmarrëveshja është se sa kohë duhet të zgjasin ato pushime dhe me çfarë kushtesh duhet të bëhen.
Mbështetësit e opsioneve të ndryshme kanë sulmuar ashpër njëri-tjetrin, duke shkëmbyer akuza për bashkëpunim në terrorizëm, krime lufte dhe vrasje të civilëve.
Është një debat që bëhet edhe më konfuz nga fakti se nuk ka një përkufizim ligjor të dakorduar zyrtarisht as për armëpushim dhe as për një pauzë humanitare.
“Dallimi midis të dyjave është më shumë politik sesa ligjor”, tha Helen Duffy, profesore e së drejtës ndërkombëtare humanitare dhe të drejtave të njeriut në Universitetin Leiden në Holandë.
Por për shumë njerëz, thelbi i mosmarrëveshjes është nëse dhe si ushtria izraelite duhet të vazhdojë të sulmojë Hamasin në Gaza pas sulmeve të 7 tetorit të grupit militant ndaj Izraelit, në të cilat u masakruan më shumë se 1 mijë e 400 njerëz – shumica e të cilëve ishin civilë të vrarë në shtëpitë, rrugët e tyre dhe në një festë kërcimi në shkretëtirë.
Ata që kundërshtojnë një armëpushim thonë se Izraeli ka një nevojë urgjente për t’u mbrojtur kundër një grupi që ka kërcënuar me më shumë sulme ndaj civilëve, mohon të drejtën e Izraelit për të ekzistuar dhe është cilësuar zyrtarisht një organizatë terroriste nga disa vende, përfshirë SHBA-të dhe Britaninë e Madhe.
“Një armëpushim tani do ta linte Hamasin në vend, në gjendje të rigrupohej dhe të përsëriste atë që bëri më 7 tetor”, tha Blinken në një konferencë shtypi të shtunën.
Ata që kërkojnë një armëpushim thonë se një pauzë humanitare nuk do të ofrojë kohën dhe sigurinë e nevojshme për të përmbushur as nevojat bazë civile, duke pasur parasysh shkallën e dëmeve, vdekjeve dhe privimit në Gaza pas një muaji luftimesh intensive.
“Është qëndrimi ynë që një armëpushim është imperativ për t’u marrë me pasojat humanitare të kësaj krize”, tha ministri i jashtëm i Egjiptit, Sameh Shoukry, duke folur me gazetarët së bashku me Blinken.
Duke kapërcyer hendekun janë pragmatistët që thonë se një pauzë humanitare duhet të mbështetet si një hap i parë shpëtimtar drejt një marrëveshjeje më të përhershme.
Peter Ricketts, ish-këshilltar për sigurinë kombëtare të David Cameron, tha se “a ka ndonjë kuptim të bëhet thirrje për një armëpushim?”
“Nëse doni të mbani një qëndrim parimor, atëherë, po, absolutisht. Nëse interesi juaj është në propozimet praktike si hapi i parë për një armëpushim, atëherë një pauzë humanitare duhet të jetë përparësia”./AP
