Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, i zgjedh fjalët me kujdes, duke komunikuar sa më shumë me aludime dhe nxitje verbale që premtojnë një përfundim – por gjithmonë përfundon në zvarritje, shkruan në analizën e fundit portali nga Brukseli – Politico.
Armiqtë e Aleksandar Vuçiqit janë të zemëruar me mbajtjen e gardhit të tij dhe refuzimin për t’iu bashkuar sanksioneve perëndimore kundër Rusisë.
A duhet të përqafojë Evropën, apo duhet të vazhdojë të përpiqet të mbrojë investimin e saj të kaluar duke vazhduar përpjekjen e Serbisë për anëtarësim në BE, duke ruajtur lidhjet vëllazërore me aleatin e saj tradicional slloven, Rusinë?
Armiqtë e Vuçiqit janë të pakënaqur që ai mban distancë dhe refuzon t’i bashkohet sanksioneve perëndimore kundër Rusisë.
“Deri më tani, as lufta brutale në Ukrainë nuk e ka detyruar presidentin serb Aleksandar Vuçiq të ndryshojë kurs,” pohon Dimitar Beçev, bashkëpunëtor i Carnegie Europe. Ai vëren se Beogradi është plot me rusë të pasur dhe të klasës së mesme që përfitojnë nga fluturimet e përditshme, regjimi pa viza dhe rregullat liberale të qëndrimit.
Por, në një deklaratë ekskluzive për Politiko, në margjinat e Konferencës së fundit të Sigurisë në Mynih, Vuçiq tregoi se beson se ka ardhur koha për rishqyrtim dhe la të kuptohet se mund të heqë dorë nga distanca.
Pak para se të nisej nga Beogradi për në Mynih, Vuçiq tha për televizionin serb se Serbia është mes një shkëmbi dhe një vendi të vështirë.
Dhe më pas në pyetjen për politikën – a ka ardhur momenti që Serbia të vendosë, ai u përgjigj: “Do të merrni një fjali nga unë: Serbia do të mbetet në rrugën e BE-së”. Mirë, nxirrni përfundimet tuaja. Por unë mendoj se ju më kuptoni.”
“Në mënyrë karakteristike duke ulur kokën për theksim, ai më pas shtoi: “Do të kemi zgjedhje të vështira në të ardhmen, pa dyshim. Kaq mund të them”.
Teksa nisej për në Mynih, në Instagram ka vënë re se po shkonte në një konferencë për “takime të vështira”.
Presidenti serb i zgjedh fjalët me kujdes, duke komunikuar sa më shumë me aludime dhe inkurajime verbale që premtojnë një përfundim.
A është ky një tregues se ai ende dëshiron të veprojë në të dy drejtimet, apo tregon se lideri po i afrohet një vendimi historik?
“Këshilltarët e tij e vënë në dukje këtë të fundit, ndërsa kritikët e tij pohojnë se ai ende po ndjek “një strategji për të mbingarkuar vazhdimisht Perëndimin dhe forcat e moderuara serbe kundër Moskës dhe bazës së saj të krahut të djathtë”, thotë Ivana Stradner, një analiste në Fondacionin për Mbrojtja e demokracive.
Dhe mund të jetë kështu, por në një karrierë të trazuar politike që zgjati mbi 30 vjet, Vuçiq bëri disa kthesa të mëdha – e fundit prej të cilave ai hyri në bisedime për “normalizimin” e marrëdhënieve midis Serbisë dhe Kosovës, pavarësia e së cilës nuk njihet nga asnjëra Beogradi apo Moska.
Dhe të hënën, Vuçiq dhe kryeministri i Kosovës, Aljbin Kurti, më në fund miratuan në heshtje planin, i cili ndërmjetësohet nga BE-ja dhe mbështetet nga Shtetet e Bashkuara, me qëllim përmirësimin e lidhjeve në afat të gjatë.
Megjithëse, duke folur pas kryesimit të bisedimeve në Bruksel, Përfaqësuesi i Lartë i BE-së Josep Borrell tha gjithashtu se “duhet më shumë punë” dhe të dy krerët do të takohen përsëri muajin e ardhshëm.
Negociatat për Kosovën u prezantuan edhe në takimin dypalësh të Vuçiqit me Sekretarin Amerikan të Shtetit, Anthony Blinken, gjatë Mynihut, dhe një nga pikat problematike është krijimi i një asociacioni të komunave me shumicë serbe në Kosovë dhe mosmarrëveshjet për shtrirjen e kompetencave të saj.
“Ajo që mund të them është se (amerikanët) donin të dëgjonin anën tonë. Ata treguan respekt për një vend kaq të vogël si ne. Dhe ne e dimë se çfarë presin ata; por ata gjithashtu e dinë se si ndihemi për sigurinë dhe sigurinë e njerëzve tanë në Kosovë”, tha ai.
Ndërkohë, Blinken e cilësoi seancën si “produktive”, duke nënvizuar se “ne ndajmë dëshirën e Serbisë për një të ardhme me BE”.
Dhe është e rëndësishme të theksohet se zyrtarët e Komisionit Evropian kanë postuar në Twitter komente miqësore për Serbinë në javët e fundit – muzikë në vesh dhe me humor që mund të jetë një prelud për Vuçiqin që të marrë “vendimin e tij të vështirë” më të madh jashtë Kosovës, d.m.th. dilema me të cilën përballet gjatë zgjedhjeve apo rruga europiane apo ruajtja e afërsisë me Rusinë.
Nga njëra anë, ai me krenari flet për faktin se Serbia tërheq investime të huaja. “Siç e dini, vitin e kaluar kemi tërhequr 4.4 miliardë euro, që është shumë më tepër se shumë vende të mesme në Bashkimin Evropian. Dhe shumica e këtyre investimeve kanë ardhur nga BE-ja”, tha ai.
Fitch kohët e fundit riafirmoi vlerësimin BB+ të Serbisë dhe vlerësoi “kornizën e besueshme të politikës makroekonomike, politikën e kujdesshme fiskale dhe qeverisjen disi më të fortë” – megjithëse i vendosi këta faktorë kundër borxhit të jashtëm neto të lartë dhe paralajmëroi se “risqet gjeopolitike vazhdojnë”.
Kjo tregon se përparimi në “rrugën evropiane” do të jetë me rëndësi kyçe për Serbinë ekonomikisht. Dhe zyrtarët e BE theksuan se çdo përparim drejt anëtarësimit varet nga përafrimi i Beogradit me politikën e jashtme të bllokut. Nga ana tjetër, Rusia është një aleat tradicional që mbështet Serbinë për Kosovën, dhe sondazhet e opinionit publik që nga pushtimi i Ukrainës nuk premtojnë një kthesë nga perëndimi. /Ballkani.info/







