Fuqitë perëndimore dënuan Moskën për ofrimin e “mbështetjes materiale” për Grupin Vagner të mbështetur nga Rusia që ka vendosur luftëtarë mercenarë në vendin e trazuar të Afrikës Perëndimore të Malit.

Kanadaja, Gjermania, Franca dhe Britania të cilat janë të përfshira në luftën kundër një kryengritjeje islamike në Mali dhe 11 vende të tjera më 23 dhjetor thanë në një deklaratë të përbashkët se ata “dënojnë me vendosmëri vendosjen e trupave mercenare në territorin e Malit.”

Vendet perëndimore kanë ngritur më parë shqetësime dhe kanë zbatuar sanksione kundër Grupit Vagner pas përfshirjes së tij në konfliktet në Siri, Libi, Republikën e Afrikës Qendrore dhe në Ukrainën lindore.

Ata kanë paralajmëruar Malin kundër vendosjes së forcave të grupit, duke thënë se një marrëveshje e raportuar midis vendit dhe kontraktorit ushtarak privat do të largonte paratë nga përpjekjet për të luftuar terrorizmin dhe përfundimisht mund të destabilizonte rajonin.

Shtetet e Bashkuara nuk e nënshkruan deklaratën, por Departamenti i Shtetit i SHBA më 15 dhjetor tha se forcat e Grupit Vagner “nuk do të sjellin paqe në Mali, por përkundrazi do të destabilizojnë më tej vendin”.

Deklarata e 15 fuqive perëndimore më 23 dhjetor ishte një nga deklaratat e para kryesore që pranoi se kishte filluar dislokimi i luftëtarëve mercenar.

Deklarata nuk thoshte nëse prania e Grupit Vagner përfundimisht mund t’i shtyjë vendet që të tërheqin forcat e tyre nga Mali.

“Ky dislokim mund të përkeqësojë më tej situatën e sigurisë në Afrikën Perëndimore, të çojë në një përkeqësim të situatës së të drejtave të njeriut në Mali [dhe] të kërcënojë marrëveshjen për paqen dhe pajtimin në Mali,” deklaruan 15 fuqitë.

Deklarata thekson se ata “shprehen thellësisht keq” për vendimin e udhëheqësve të Malit për të përdorur “fondet publike tashmë të pakta” për të paguar mercenarët në vend që të përdorin fondet për të forcuar forcat e armatosura në pronësi të vendit.

Mali ka luftuar kundër kryengritjes ekstremiste islamike për dekadën e fundit. Ekstremistët u detyruan nga pushteti në veri të vendit me ndihmën e një operacioni ushtarak të udhëhequr nga Franca që filloi në 2013.

Megjithatë, rebelët u rigrupuan në shkretëtirë dhe filluan të nisin sulmet ndaj ushtrisë maliane dhe aleatëve të saj. Franca tani ka rreth 5,000 trupa në rajon, por planifikon ta ulë këtë numër në 2,500-3,000 deri në vitin 2023.

Në qershor, koloneli Assimi Goita mori pushtetin dhe u betua si president i një qeverie kalimtare në Mali, pas kryerjes së grushtit të shtetit të tij të dytë në nëntë muaj.

Duke u përballur me izolimin në rritje nga komuniteti ndërkombëtar, qeveria e tij ka planifikuar zgjedhjet për shkurt, por ka frikë se ato do të vonohen ose anulohen.

Yevgeniy Prigozhin, një biznesmen rus dhe bashkëpunëtor i ngushtë i Presidentit Vladimir Putin, i cili besohet se drejton Grupin Vagner, është sanksionuar nga Shtetet e Bashkuara, Britania dhe Bashkimi Evropian “në lidhje me marrëdhëniet e tij me Ministrinë e Mbrojtjes së Federatës Ruse dhe përpjekjet e tij për të përmbysur proceset demokratike të SHBA-së.”